مصوبه سند تحول شورای عالی انقلاب فرهنگی

شماره1401/16711/دش                                                               1401/9/30

مصوبه سند تحول شورای عالی انقلاب فرهنگی

( مصوب جلسات 849، 850، 851، 852، 853، 858، 859، 860، 861، 862

مورخ 1400/09/02، 1400/09/09، 1400/09/23، 1400/10/07، 1400/10/14، 1400/12/24، 1401/01/23، 1401/02/06، 1401/02/20 و 1401/03/03 شورای عالی انقلاب فرهنگی)

مجمع تشخیص مصلحت نظام ـ مجلس شورای اسلامی

قوه قضائیه ـ نهاد ریاست­ جمهوری

هیئت وزیران ـ شورای عالی امنیت ملی

شورای عالی فضای مجازی ـ شورای عالی حوزه ­های علمیه

دیوان عدالت اداری ـ معاونت امور زنان و خانواده ریاست ­جمهوری

وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی ـ وزارت علوم، تحقیقات و فناوری

وزارت آموزش و پرورش ـ سازمان صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران

سازمان تبلیغات اسلامی ـ سازمان بازرسی کل کشور

دیوان محاسبات کشور ـ دبیرخانه شورای عالی انقلاب فرهنگی

 

مصوبه «سند تحول شورای عالی انقلاب فرهنگی» که بر اساس و در اجرای حکم مورخ 1400/08/23 مقام معظم رهبری(مدظله‌العالی) برای دوره جدید فعالیت شورای عالی انقلاب فرهنگی در جلسات 849، 850، 851، 852، 853 مورخ 1400/09/02، 1400/09/09، 1400/09/23، 1400/10/07 و 1400/10/14 این شورا؛ بررسی و تدوین و پس از کسب نظر معظم­له با اعمال تدابیر ارزشمند ایشان، در جلسات 858، 859، 860، 861، 862 مورخ 1400/12/24، 1401/01/23، 1401/02/06، 1401/02/20 و 1401/03/03 به تصویب نهایی رسید، طی نامه شماره 25440 ـ 01/م مورخ 1401/05/31؛ جهت تأیید و توشیح به محضر ایشان تقدیم گردید و با توجه به پاسخ شفاهی دفتر مقام معظم رهبری (مدظله‌العالی) مبنی بر عدم ضرورت به توشیح؛ مصوبه مذکور در یک مقدمه و سه فصل به شرح ذیل برای اجراء ابلاغ می­گردد:

 

مقدمه

رهبر حکیم انقلاب اسلامی در طلیعه‌ حکم جدید به اعضای محترم شورای عالی انقلاب فرهنگی بر اهمیت دوره زمانی چله دوم انقلاب اسلامی، سده جدید، نگاه تمدنی و اهمیت فرهنگ تأکید نمودند: «ورود در دومین چهلواره‌ انقلاب اسلامی که با آغاز سده‌ جدید هجری شمسی هم‌زمان شده، نگاهی نو، آسیب‌شناسانه و روزآمدساز، به مجموعه‌ای از زیرساخت‌های تمدنی را ضروری می‌سازد. در رأس این مجموعه، مقوله‌ فرهنگ است. فرهنگ جهت‌دهنده‌ همه‌ اقدام‌های اساسی و زیر‌بنایی جوامع بشری و شتاب‌دهنده یا کندکننده‌ آن است.»

بر این مبنا، «رشد و تعالی همه‌جانبه فرهنگی در راستای نیل به تمدن نوین اسلامی»، «صیانت و پاسداشت از میراث ارزشمند فرهنگ اسلامی‌ ـ ایرانی»، «ارتقاء و مقاوم‌سازی آن در برابر هجوم گسترده فرهنگ بیگانه» و «صدور، تبیین و ترویجِ اندیشه و ارزش‌های ناب اسلامی در میان مستضعفان جهان»؛ رسالت فرهنگی نظام اسلامی است که سیاست‌گذاری و راهبری کلان آن بر‌عهده شورای عالی انقلاب فرهنگی گذاشته شده است.

در صحنه نبرد فرهنگی انقلاب اسلامی، استقرار یک فرماندهی مشترک به منظور تنبه و توجه مستمر به وضعیت فرهنگ کشور و افق آینده آن، شامل: نیازها و پدیده‌های روزافزون فرهنگی، کارکرد دستگاه‌های موظف حکومتی، انگیزه‌ها و داوطلبی‌های مردمی، ابتکارهای شوق‌انگیز پیشنهادی و همچنین عوامل دست و پاگیر و انگیزه‌های ضد فرهنگی و اختلال آفرینی‌های عمدی یا سلیقه‌ای و فهم تحولات و تصمیم‌گیری سریع برای حصول نتیجه مطلوب؛ ضرورتی اجتناب‌ناپذیر است که توسط مقام معظم رهبری (مدظله‌العالی) به شورای عالی انقلاب فرهنگی محول شده است و صیرورت خود را در کمک به سه مرحله استقرار دولت اسلامی، شکل‌دهی جامعه اسلامی و زمینه‌سازی برای تمدن نوین اسلامی جستجو می‌کند. همان‌گونه که در حکم ایشان آمده است: «مأموریت شورای عالی انقلاب فرهنگی، از آغاز، ساماندهی به وضعیت فرهنگ و دانش در کشور و سیاست‌گذاری در این دو مقوله و هدایت دستگاه‌های متصدی آن به‌سمت ارزش‌ها و هدف‌های انقلاب و برآوردن نیازهای فکری این دستگاه‌ها و ظاهرشدن در نقش قرارگاه فرهنگی کشور بوده است.»

معظم‌له در پیوست حکم آبان 1400 خود نیز چنین فرمودند: «در این فرصت کم‌نظیر، شورای عالی انقلاب فرهنگی به‌عنوان قرارگاه اصلی سیاست‌گذاری و برنامه‌ریزی فرهنگی نظام، وظایف مهمی را بر‌عهده دارد که بدون تحول متناسب و همه‌جانبه در شورا، به انجام نخواهد رسید. امور مهمه‌ای که باید در دور جدید شورا با رویکرد حرکت نظام اسلامی به‌سوی اهداف گام دوم انقلاب اسلامی، مورد اهتمام شایسته قرار گیرد». بر همین مبنا؛ نیز مقرر فرمودند: «لازم است شورای عالی انقلاب فرهنگی در دوره جدید در اولین گام، طرح تحول در شورا را با ملاحظه‌ احکام گذشته و پیوست‌های آن، با انتخاب جمع محدودی از اعضای شورا و در فرصت زمانی حداکثر 2ماه، تهیه و در جلسه اصلی شورا مورد بررسی و تصویب قرار داده و نتیجه را جهت تأیید نهایی به اینجانب گزارش نماید.»

نظر به پیوست حکم مقام معظم رهبری (مدظله‌العالی) به تاریخ 23 آبان 1400 خطاب به اعضای محترم شورای عالی انقلاب فرهنگی، در جلسه فوق‌العاده‌ 848 شورای عالی در مورخ 26 آبان 1400، کارگروهی متشکل از 15 نفر از اعضای حقیقی و حقوقی انتخاب شد تا نسبت به تدوین سند تحول شورای عالی اقدام کند.

این کارگروه؛ بعد از برگزاری 20 جلسه و تشکیل 4 گروه کاری برای مداقه و کارشناسی دقیق‌تر و همچنین مشورت و همفکری با سایر اعضای محترم شورای عالی انقلاب فرهنگی، کارشناسان دبیرخانه، نخبگان و صاحب‌نظران دانشگاهی، حوزوی و فعالان فرهنگی جبهه انقلاب، مرور کارهای مطالعاتی و پژوهشی مرتبط و همچنین با برگزاری نشست‌های متعدد در‌خصوص اقتضائات و موانع اثر‌گذاری فراگیر شورای عالی انقلاب فرهنگی؛ طرح تحول شورای عالی را پس از احصاء نظام مسائل، شناسایی محورهای کلیدی تحول و طراحی چرخش‌های تحولی با رویکرد تحول شناختی و معرفتی، تحول ساختاری و نهادی و همچنین تحول فرایندی و اجرایی در شورای عالی انقلاب فرهنگی به‌عنوان قرارگاه فرهنگی کشور با هدف‌گیری این چشم‌انداز که شورای عالی انقلاب فرهنگی در آغاز قرن جدید شمسی و در افق چهلواره دوم انقلاب اسلامی، یک نهاد تحول‌یافته، توانمند، هوشمند و منعطف به صورت قرارگاه فرهنگی و قله‌ تصمیم‌گیری برای مسائل عرصه‌های تعلیم و تربیت، مهندسی فرهنگی، علم، فناوری و نوآوری، امور اجتماعی و امور دینی در راهبری نظام اسلامی «به‌سوی اهداف گام دوم انقلاب اسلامی» و «تحقق تمدن نوین اسلامی» است؛ تدوین کرد که نهایتاً طی جلسات متعدد شورای معین (14 ساعت) و صحن شورای عالی انقلاب فرهنگی (5جلسه) به تصویب رسید.

مقام معظم رهبری(مدظله‌العالی) پس از رؤیت سند تحول و اظهارنظرهای دریافتی، تدابیر شش‌گانه‌ای را طرح فرمودند تا مبتنی بر آن؛ سند تحول اصلاح و تکمیل شود. مجدداً 12 جلسه از سوی کارگروه تحول به اصلاح و تکمیل سند تحول اختصاص یافت و نسخه نهایی در 5 جلسه شورای عالی انقلاب فرهنگی (جلسات 858 تا 862) به تصویب رسید.

لازم به ذکر است در دوره جدید با حضور آیت الله دکتر رئیسی به عنوان رئیس شورای عالی انقلاب فرهنگی؛ 19 جلسه (جلسات 844 تا 862) به بررسی مسأله تحول در شورای عالی انقلاب فرهنگی با نگاه آسیب‌شناسانه و افق‌گشایی برای آینده اختصاص یافت.

سند تحول در شورای عالی انقلاب فرهنگی با رعایت اصول ذیل طراحی و تنظیم شده است:

تدوین سند در چارچوب قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران به ویژه اصول اول، پنجم، پنجاه و هفتم و یکصد و دهم

نظرداشت توأمان لازم‌الاتباع و لازم‌الاجرا بودن مصوبات شورای عالی انقلاب فرهنگی و عدم دخالت این شورا در حدود‌ اختیارات قانونی دستگاه‌ها

تحول در شورای عالی انقلاب فرهنگی بر اساس فرمان امام خمینی(ره) و احکام، پیوست احکام و رهنمودهای مقام معظم رهبری(مدظله‌العالی) در خصوص شورای عالی انقلاب فرهنگی

استفاده از مشارکت حداکثری اندیشمندان و نخبگان مطابق پیوست حکم و بیانیه گام دوم انقلاب اسلامی

 اتخاذ رویکرد تعاملی و همکاری با قوای سه‌گانه، نهادهای حاکمیتی، دولتی، عمومی و دستگاه‌های اجرایی

تأمین تضامین نظارتی، حقوقی و اجرائی مصوبات شورای عالی انقلاب فرهنگی

مشروعیت شورای عالی انقلاب فرهنگی به عنوان یک نهاد تعاملی فرهنگی و علمی که به الزامات حقوقی، حقوق عامه و آزادی‌های مشروع و استقرار عدالت، احترام می‌گذارد.

 

فصل اول: جایگاه، مأموریت، اهداف و وظایف شورای عالی انقلاب فرهنگی

ماده 1ـ جایگاه و مأموریت شورای عالی انقلاب فرهنگی

به موجب اصل پنجاه و هفتم قانون اساسی و بر اساس احکام صادره توسط امام خمینی(ره) و مقام معظم رهبری(مدظله‌العالی)؛ شورای عالی انقلاب فرهنگی، قرارگاه مرکزی فرهنگی کشور، ستاد عالی فرهنگ و علم نظام و مرجع عالی سیاست‌گذاری، طراحی و برنامه‌ریزی کلان، ساماندهی، راهبری، هدایت، نظارت و ارزیابی راهبردی در حوزه‌های فرهنگ و علم کشور است که با بهره‌گیری حداکثری از ظرفیت دستگاه‌های عضو و موظف، نخبگان و فعالان مردمی قلمرو فرهنگ و دانش به ویژه عناصر فرهیخته و جهادی انقلاب اسلامی فعالیت می‌نماید. مصوبات این شورا به‌عنوان اسناد بالادستی در فرایند تصمیم­گیری­های کلان و اجرایی متناظر در حوزه فرهنگ و دانش برای نهادها و دستگاه‌ها؛ لازم‌الاتباع و لازم‌الاجرا می‌باشد.

ماده2ـ اهداف

1. فرهنگ‌سازی به عنوان مهمترین زیرساخت همه‌ فعالیت‌های فکری، عملی، سیاسی، اقتصادی و دیگر فعالیت‌های تمدنی

2. اعتلای فرهنگ عمومی بر اساس ارزش‌های اسلامی و انقلابی در راستای تحقق سبک زندگی اسلامی ـ ایرانی

3. استمرار و گسترش انقلاب فرهنگی و تثبیت و تعمیم فرهنگ اسلامی ـ ایرانی در اجزاء تمدنی جامعه

4. بازسازی انقلابی ساختار فرهنگ و رسانه کشور و کمک به بازآرایی مداوم جبهه فرهنگی انقلاب اسلامی

5. ارتقاء جایگاه و نقش نظام تعلیم و تربیت رسمی کشور با تأکید بر نقش تربیتی خانواده، نهادهای دینی و انقلابی و سبک زندگی اسلامی ـ ایرانی

6. تحکیم و توانمندسازی خانواده و رشد و ارتقاء منزلت و کرامت زنان در جامعه

7. ارتقاء سرمایه اجتماعی و تقویت نشاط، امید و توانمندی‌های فردی و اجتماعی و ایجاد و تعمیق زمینه‌های فرهنگی پیشگیری و کاهش آسیب‌های اجتماعی

8. ارتقاء توانمندی شناختی و مهارتی و سواد مجازی جامعه و مهار آسیب‌های فضای مجازی

9. زمینه‌سازی پرورش نسل جوانِ کارآزموده و پر‌انگیزه در دفاع از انقلاب بر ‌مبنای فرهنگ اسلامی ـ ایرانی

10. تحول و تقویت محیط های فرهنگی و علمی بر اساس فرهنگ صحیح اسلامی و تزکیه آنها از افکار مادی در راستای زدودن مظاهر و آثار خودباختگی و غرب‌زدگی از فضای فرهنگی جامعه

11. تحول و ارتقاء نظام آموزش عالی، علم، فناوری، نوآوری و اقتصاد دانش‌بنیان کشور در راستای تحقق تمدن نوین اسلامی

12. تعمیم سواد و تقویت و بسط روح تفکر و علم‌آموزی و تحقیق و استفاده از دستاوردها و تجارب مفید دانش بشری برای نیل به استقلال فرهنگی و علمی و افزایش خودباوری

13. حفظ و نشر افکار و آثار فرهنگی انقلاب اسلامی و ایجاد و تحکیم روابط فرهنگی با کشورهای دیگر به‌ویژه با ملل و نخبگان اسلامی

14. مواجهه هوشمندانه با معارضات مهاجمان و ستیزه‌گران و مهار آسیب‌ها و تهدیدات فرهنگی و مصون‌سازی در برابر تهاجم فرهنگی و رسانه‌ای

3ـ عرصه‌های مأموریتی

«عرصه‌های مأموریتی» شورای عالی انقلاب فرهنگی در چارچوب معارف قرآن کریم و سیره و سنت اهل‌بیت (علیهم‌السلام) بر‌ مبنای موضوعات و اولویت‌های مندرج در احکام مقام معظم رهبری(مدظله‌العالی) به شرح ذیل تعیین و احصاء می‌گردد:

1. تمدن نوین اسلامی

2. تعلیم و تربیت اسلامی

3. فرهنگ عمومی

4. علم، فناوری و نوآوری

5. امور دینی

6. خانواده و زنان

7. امور اجتماعی

8. ترویج و تبیین قرآن کریم و سیره و سنت اهل‌بیت (علیهم‌السلام)

9. اخلاق، معنویت و شعائر دینی

10. مهندسی فرهنگی و اقتصاد فرهنگ

11. محتوای فرهنگی و اجتماعی فضای مجازی

12. تعاملات بین‌المللیِ فرهنگی و علمی

ماده4ـ وظایف

وظایف شورای عالی انقلاب فرهنگی به شرح ذیل است:

1. رصد و پایش مستمر، روزآمد و نظام‌مند وضعیت حوزه فرهنگ و دانش و افق آینده آن اعم از ظرفیت‌های داخلی، جهانی، جبهه خودی و معارض و روندهای اصلی با بهره­گیری از ظرفیت‌های قانونی دستگاه­های اجرایی مربوطه

1ـ1ـ رصد مداوم، اشراف راهبردی و اطلاعاتی مسائل و چالش‌های ملی و جهانی در عرصه‌های مأموریتی

1ـ2ـ سیاست‌گذاری در عرصه مدیریت دانش در دستگاه‌های فرهنگی، حافظه‌نگاری و تبدیل دانش‌های ضمنی به علوم مصرح

1ـ3ـ استفاده از ظرفیت‌های قانونی دستگاه­های اجرایی در راستای تحقق نظام سنجش و پایش وضعیت فرهنگی، اجتماعی، علمی و فناوری کشور با تعیین و تبیین و کاربست شاخص‌های کلان کمی و کیفی مورد نیاز

1ـ4ـ پیش‌بینی و پیش‌دستی نسبت به روندهای همسو و معارض از طریق توسعه آینده‌پژوهی، سناریوپردازی، آینده‌نگاری و اتخاذ رویکردهای آینده‌سازانه در عرصه‌های مأموریتی

2. شناسایی، اولویت‌گذاری و انتخاب مسائل مهم، اساسی و راهبردی حوزه فرهنگ و دانش

2ـ1ـ تدوین نظام شبکه مسائل و اولویت‌گذاری و انتخاب مسائل کلان و راهبردی عرصه‌های مأموریتی مبتنی ‌بر شناخت ابعاد و شبکه مسائل

2ـ2ـ طراحی سازوکارهای مناسب به‌منظور تمهید زمینه و بستر همکاری و مشارکت خبرگان، نخبگان، اندیشکده‌ها، مراکز علمی فعال و دستگاه‌های اجرایی در عرصه‌های مأموریتی به‌منظور مسأله‌یابی، اولویت‌گذاری و شناخت ابعاد مختلف مسائل و ارائه راهکار و جمع سپاری سیاست‌ها و مصوبات

3. سیاست‌گذاری، برنامه‌ریزی و طراحی اقدامات حوزه دانش و فرهنگ

3ـ1ـ تکمیل، تدقیق و به‌روزرسانی مستمر نقشه جامع علمی کشور با تأکید بر بازنگری، طراحی و پیگیری اولویت­ها و نیازهای ملی از جمله اشتغال فارغ­‌التحصیلان رشته­های گوناگون در هر دوره

3ـ2ـ تدوین، تصویب و به‌روزرسانی اصول، اهداف و سیاست‌های عرصه‌های مأموریتی مبتنی ‌بر محورها و اهداف بیانیه گام دوم انقلاب اسلامی

3ـ3ـ سیاست‌گذاری و برنامه‌ریزی راهبردی برای ارتقاء کمی و کیفی مصرف و تولید محصولات و کالاهای رسانه‌ای و فرهنگی به ویژه محصولات رسانه ملی به عنوان دانشگاه عمومی با استفاده از همه ظرفیت‌های ملی و تعیین استانداردهای فرهنگی لازم برای کالاهای وارداتی به کشور

3ـ4ـ سیاست‌گذاری در راستای ترویج سبک زندگی اسلامی ـ ایرانی در میان افراد جامعه به‌ویژه نسل جوان

3ـ 5 ـ ارائه راهکار برای پرورش افراد به ویژه نسل جوان بر مبنای فرهنگ اسلامی ـ ایرانی و برآوردن نسلی کارآزموده و پرانگیزه در دفاع از انقلاب اسلامی

3ـ6 ـ اصلاح و بازآفرینی اصول، قواعد و ضوابط تعلیم و تربیت در نظام آموزش و پرورش بر مبنای مکتب تربیتی اسلام

3ـ7ـ طراحی و پیگیری اجرای سیاست‌های مناسب برای اصلاح نگرش جامعه نسبت به شأن و منزلت زن براساس تعالیم عالیه‌ اسلام و تدوین برنامه‌های کارآمد در زمینه تحکیم بنیان خانواده، ارائه الگوی زن مسلمان و گسترش فرهنگ عفاف و حجاب

3ـ 8 ـ جهت­دهی فرهنگی و علمی به تصمیمات کلان و اقدامات اقتصادی، اجتماعی و سیاسی کشور از طریق سیاست‌گذاری عمومی و تصویب پیوست‌های فرهنگی طرح‌های ملی و کلان اقتصادی، عمرانی و صنعتی کشور

3ـ9ـ سیاست‌گذاری در زمینه بسط و تعمیق آموزش و ترویج هنر اصیل اسلامی، ایرانی و انقلابی با تأکید بر مواجهه با جریان‌های نفوذی و معاند

3ـ10ـ طراحی و پیگیری اجرای الگوی مناسب برای شناسایی، معرفی و اتخاذ تدابیر لازم مواجهه با مظاهر فرهنگ بیگانه در فضای حقیقی و مجازی و شیوه‌های هجوم فرهنگی به ساحت و مبانی اندیشه، فرهنگ و ‌ارزش‌های اسلامی و انقلابی

3ـ11ـ سیاست‌گذاری، برنامه‌ریزی کلان و طراحی اقدامات مواجهه با مکاتب انحرافی، عرفان‌های کاذب، قومیت‌گرایی افراطی و مهدویت‌های دروغین

3ـ12ـ سیاست‌گذاری، طراحی و برنامه­ریزی کلان حوزه رسانه‌ای کشور

3ـ13ـ تهیه و تصویب اصول فرهنگی سیاست‌های گردشگری، میراث فرهنگی و صنایع دستی

3ـ14ـ تهیه، تصویب، به‌روز­رسانی و پیگیری اجرای سیاست‌ها و طرح‌های لازم برای ارتقاء فرهنگ عمومی و تقویت باورها و گرایش‌های دینی، ‌معنوی، فرهنگی، ایجاد مناسبات سالم و سازنده اجتماعی، کاهش آسیب‌های اجتماعی و اصلاح ناهـنجاری‌ها در جامعه

3ـ15ـ تهیه سیاست‌ها و برنامه‌های کارآمد برای تحول عمیق و همه‌جانبه در علوم انسانی مبتنی ‌بر جهان‌بینی اسلامی و نیازهای بومی و مسائل کشور

3ـ16ـ سیاست‌گذاری و نظارت بر تدوین و تألیف کتب درسی و تعیین ضوابط نشر کتاب و تولیدات هنری و فرهنگی برای آموزش عمومی و عالی

3ـ17ـ سیاست‌گذاری و برنامه‌ریزی به منظور برآوردن نیازهای فکری دستگاه‌های فرهنگی و هدایت آنها به سمت ارزش‌ها و اهداف انقلاب اسلامی

3ـ 18ـ سیاست‌گذاری به منظور ترویج تفکر توحیدی در محیط‌های فرهنگی و علمی و تزکیه آنها از افکار مادی

3ـ19ـ سیاست‌گذاری و برنامه­ریزی راهبردی برای ارتقاء اخلاق و قانون­مداری، دانش­پذیری و افزایش سوادهای تخصصی

3ـ20ـ به‌روزرسانی اسناد محوری مصوب شورا نظیر نقشه جامع علمی کشور، نقشه مهندسی فرهنگی کشور، تحول بنیادین آموزش و پرورش و دانشگاه اسلامی

3 ـ21ـ به‌روزرسانی سند و تعیین روش‌های ترویج و حراست از زبان و ادب فارسی معیار

3ـ22ـ به‌­روز­‌رسانی مبانی و شاخص‌های دانشگاه اسلامی و طراحی راهکارها و پیگیری تحقق آن

3ـ23ـ سیاست‌گذاری به منظور مواجهه فعال و تعامل در حوزه‌های مرتبط با اسناد بین‌المللی فرهنگ و علم

4. ساماندهی، تقسیم کار، زمان‌بندی، هماهنگی و هم‌افزایی میان دستگاه‌ها و نهادها، نخبگان و فعالان فرهنگی مربوط به عرصه‌های مأموریتی

4ـ1ـ سیاست‌گذاری به منظور بازآرایی، هم‌افزایی و به‌روزرسانی ساختار حکمرانی دانش و همه ظرفیت‌های نرم‌افزاری و سخت‌افزاری و منابع انسانی حوزه فرهنگ کشور در راستای تحقق اهداف عرصه‌های مأموریتی

4ـ2ـ هماهنگی و انسجام‌بخشی دستگاه‌ها و فعالیت‌ها در عرصه‌های مأموریتی در چارچوب وظایف قانونی دستگاه‌ها

4ـ3ـ تصویب و بازنگری ضوابط کلان و معیارهای اساسی تأسیس و راهبری کلان مؤسسات و مراکز علمی، فرهنگی، تحقیقاتی نظیر: فرهنگستان‌ها، دانشگاه‌ها و مراکز پژوهشی

4ـ4ـ تصویب اساسنامه نهادهای فرهنگی و علمی در مواقع خاص و ضروری

4ـ 5 ـ سیاست‌گذاری و پیگیری اجرای برنامه‌ها و طرح‌های همکاری حوزه و دانشگاه

4ـ6 ـ تبیین و گفتمان‌سازی اسناد کلان ملی در عرصه‌های مأموریتی به‌ویژه در میان نخبگان حوزوی و دانشگاهی به‌منظور ایجاد مقبولیت و مرجعیت فکری در جامعه

5. حمایت از ساماندهی ظرفیت‌های شبکه‌ای مردمی

5 ـ1ـ سیاست‌گذاری و به‌روز‌رسانی طرح‌های مناسب در جهت تقویت و ارتقاء تبلیغات دینی و حمایت از فعالیت‌های مردمی به ویژه ارتقاء همه‌جانبه ظرفیت‌های مساجد

5 ـ2ـ بازآرایی مداوم جبهه فرهنگی انقلاب اسلامی و ارتباط فعال و دوسویه‌ شورا با نهادها و جریانات مردمی و نخبگانی و ایجاد امکانات و ابزارهای تشویقی و انگیزشی برای مشارکت حداکثری آنها

5 ـ3ـ جهت‌دهی نظام تصمیم‌سازی شورای عالی از طریق بهره‌گیری از توان سیاست‌پژوهی جامعه نخبگانی، اندیشکده­ها، نهادهای پژوهشی، منابع مردمی و تقویت سرمایه اجتماعی شورای عالی

6. سیاست‌گذاری و جهت‌دهی در به‌کارگیری و هدایت منابع مالی و انسانی مرتبط

6 ـ1ـ سیاست‌گذاری بازمهندسی ساختار نهادی، مدیریتی و فعالیت‌های علمی و فرهنگی به منظور بازآرایی و هم‌افزا کردن همه ظرفیت‌های نرم‌افزاری و سخت‌افزاری

6 ـ2ـ سیاست‌گذاری و برنامه‌ریزی برای شناسایی، جذب، مشارکت­جویی و ارتقاء نظام‌مند منابع انسانی به‌ ویژه جوانان و نخبگان دانشگاهی و حوزوی و تمرکز خاص بر تربیت و پرورش علمی و معنوی استعدادهای درخشان

6 ـ3ـ سیاست‌گذاری در خصوص توسعه سازوکار و امکانات تشویقی برای تقویت مشارکت علمی ـ بین‌المللی، فناوری و نوآوری در مسیر شکل‌گیری دانش بومی و نظریه‌پردازی برای حل مسائل کلیدی کشور و پیشرفت جمهوری اسلامی ایران مبتنی ‌بر الگوی اسلامی ـ ایرانی پیشرفت

6 ـ4ـ سیاست‌گذاری در جهت بازمهندسی بازار و اقتصاد فرهنگ و صنایع فرهنگی و خلاق، نظام بازاریابی کالاها و خدمات فرهنگی مطلوب با رعایت قوانین و نظام حقوقی متناظر

6 ـ 5 ـ سیاست‌گذاری به منظور بازنگری و اصلاح ضوابط کلی نظام جذب، پرورش، حفظ و ارتقاء مدیران، استادان، معلمان و دانشجویان در دانشگاه‌ها و مراکز تحقیقاتی و فرهنگی و مدارس کشور

7. نظارت مستمر، ارزیابی و پایش عملیات، اثرسنجی و اثربخشی اقدامات، ارجاع تخلفات و ترک فعل‌ مدیران ارشد به مراجع ذی‌صلاح

7ـ1ـ نظارت و ارزیابی حسن اجرای مصوبات شورای عالی و ارکان آن از طریق بهره‌گیری از ظرفیت دستگاه‌های نظارتی، سازوکارهای نظارت مؤثر و هوشمندانه، گفتمان‌سازی و پیشنهاد تضامین مناسب به مراجع ذی‌صلاح

7ـ2ـ سیاست‌گذاری در جهت تقویت نظارت نظام‌مند با بهره‌گیری از کنشگران بالفعلِ عرصه‌ نظارت و نظارت مردمی و ایجاد زمینه امر به معروف و نهی از منکر با استفاده از ظرفیت شبکه جبهه فرهنگی انقلاب اسلامی

7ـ3ـ سیاست‌گذاری و تعیین شاخص‌های حسابرسی فرهنگی(1) به جهت اثر‌سنجی و تعین اثربخشی واقعی مصوبات و اقدامات

7ـ4ـ سیاست‌گذاری به‌منظور ایجاد بستر لازم برای فراهم‌آوردن زمینه نقد و مطالبه‌گری از فعالان، تصمیم‌گیران و تصمیم‌سازان عرصه‌های مأموریتی در راستای تحقق اهداف انقلاب فرهنگی

7 ـ 5 ـ پیگیری اجرای نقشه مهندسی فرهنگی و تکمیل اسناد و برنامه‌های بخشی آن

7ـ6 ـ پیگیری جدی پیشرفت و شتاب حرکت علم، فناوری و نوآوری کشور به ‌منظور حفظ و ارتقاء رتبه علمی کشور در جهان از طریق اجرای دقیق و کامل نقشه جامع علمی کشور

7ـ7ـ پیگیری و نظارت بر اجرای سند تحول بنیادین آموزش و پرورش، سند دانشگاه اسلامی و سند منشور توسعه فرهنگ قرآنی به‌منظور تحقق اهداف، مبانی و شاخص‌های متناسب با نظام اسلامی

7ـ 8 ـ حمایت و بهره‌گیری از نظریه‌پردازی، ایجاد و زمینه‌سازی نقد و مناظره در عرصه‌های مأموریتی نظارت و پیگیری اجرایی­شدن مصوبات شورای عالی در حوزه روابط و دیپلماسی فرهنگی، علمی و فناوری

8. سیاست‌گذاری به منظور بهبود ادراک عدالت در جهت استقرار عدالت اجتماعی با تأکید بر بیانیه گام دوم انقلاب اسلامی و جهاد تبیین

8 ـ1ـ سیاست‌گذاری و برنامه‌ریزی راهبردی برای افزایش سرمایه اجتماعی و پیشگیری و کاهش آسیب‌های اجتماعی

8 ـ2ـ طراحی چارچوب و تعیین شاخص­های تدوین و تصویب، پیگیری و نظارت بر اجرای پیوست عدالت و پیوست‌های فرهنگی و اجتماعی یکپارچه برای طرح­های مهم و کلان برنامه‌های ملی توسعه اقتصادی، سیاسی و اجتماعی

 

فصل دوم: مناسبات و روابط شورای عالی انقلاب فرهنگی با قوای سه‌گانه و سایر نهادها

ماده5 ـ با توجه به لازم الاجرا بودن مصوبات شورای عالی انقلاب فرهنگی، دبیرخانه این شورا با همکاری دستگاه‌های مرتبط با مأموریت‌های شورای عالی، نسبت به ایجاد سازوکارهای مناسب برای اطمینان‌بخشی از عدم ورود مصوبات شورا به حدود اختیارات قانونی دستگاه‌ها، اقدام می‌نماید.

ماده6 ـ به‌منظور ایجاد مفاهمه و هماهنگی لازم شورای عالی انقلاب فرهنگی با قوای سه‌گانه، «کمیسیون مشترک هماهنگی شورای عالی انقلاب فرهنگی و قوا»، متشکل از دو نفر از اعضای شورای عالی و نمایندگان رؤسای قوا به ریاست دبیر شورای عالی تشکیل می‌شود.

مادهدر موارد لزوم و حسب تقاضای هیأت رئیسه مجلس شورای اسلامی یا حسب پیشنهاد شورای عالی انقلاب فرهنگی، نماینده شورای عالی در چارچوب آئین­نامه داخلی مجلس شورای اسلامی برای تبیین مواضع، نظرات و سیاست‌های مصوب و سایر مصوبات مرتبط شورای عالی با موضوعات در دستور کمیسیون‌ها یا صحن علنی مجلس شورای اسلامی، در جلسه کمیسیون یا صحن علنی مجلس شرکت می‌نماید.

ماده8 ـ شورای عالی انقلاب فرهنگی درخصوص آن دسته از موضوعات مربوط به عرصه‌های مأموریتی و وظایف خود که بنا به بررسی؛ دارای تعارض با قوانین و مقررات مصوب مجلس یا دولت بوده و یا فاقد قانون و سیاست مشخصی باشد را حسب مورد به مجلس شورای اسلامی، هیأت وزیران و قوه قضائیه اعلام می‌نماید تا طی تعامل و هماهنگی فی‌مابین نسبت به رفع تعارض قانونی و یا وضع قانون و سیاست مربوط، با استفاده از سازوکارهای مربوط به حدود اختیارات شورای عالی و قوای سه‌گانه، اقدام قانونی لازم صورت پذیرد.

مادهدر موارد اختلاف نظر هر یک از قوا با دستور جلسات شورای عالی، با لحاظ مصلحت، شورای عالی انقلاب فرهنگی در مورد مرجع تصویب؛ رأی­گیری می‌کند و رأی اکثریت لازم‌الاجراست.

ماده10ـ شورای عالی انقلاب فرهنگی؛ اولویت‌ها و سیاست‌های فرهنگی، علمی، فناوری و نوآوری را حسب مورد جهت لحاظ در لوایح قانونی مربوط به برنامه و بودجه کشور، تصویب و به دولت اعلام می­نماید.

ماده11ـ شورای عالی انقلاب فرهنگی موظف است به‌منظور جهت‌دهی فرهنگی به تصمیمات کلان اقتصادی، اجتماعی و سیاسی، نسبت به طراحی ضوابط و چارچوب تدوین و تعیین شاخص‌ها و پیگیری و نظارت بر اجرای پیوست­های عدالت، فرهنگی و اجتماعی یکپارچه برای طرح­های مهم و کلان و برنامه‌های ملی اقدام کند.

ماده12ـ شورای عالی انقلاب فرهنگی می­تواند در راستای اجرای مصوبات خود و پیگیری روند اجرایی­شدن آنها؛ از ظرفیت­های قانونی دستگاه­های نظارتی کشور حسب مورد، استفاده نماید. دستگاه‌های نظارتی از جمله سازمان بازرسی کل کشور و دیوان محاسبات کشور در چارچوب اختیارات قانونی خود و با هماهنگی شورای عالی انقلاب فرهنگی، نسبت به نظارت بر عملکرد دستگاه‌های مجری اسناد و سیاست‌ها و سایر مصوبات شورای عالی انقلاب فرهنگی؛ اقدام و گزارش­های مربوطه را به این شورا ارائه می‌‌نمایند.

ماده13ـ مصوبات شورای عالی انقلاب فرهنگی از سوی هیأت عمومی دیوان عدالت اداری و سایر مراجع قضایی قابل رسیدگی و ابطال نیست.

ماده14ـ دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی بر اساس مفاد مصوبات شورای عالی و برآیندهای ناشی از اجرای آنها، خلأهای فرهنگی، علمی، فناوری و نوآوری سیاست­های کلی را در تعامل با دبیر مجمع تشخیص مصلحت نظام پیگیری می­نماید و در صورت لزوم؛ پیشنهادهای لازم به آن مجمع ارائه می‌گردد.

ماده15ـ دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی در تعامل با دبیر شورای عالی امنیت ملی، سیاست‌ها و ملاحظات فرهنگی و علمی مؤثر بر امنیت ملی کشور را به شورای عالی امنیت ملی اعلام و پیگیری می‌نماید.

ماده16ـ تقسیم کار بین شورای عالی انقلاب فرهنگی و شورای عالی فضای مجازی درخصوص موضوعات مشترک در قالب کارگروهی متشکل از اعضای منتخب دو شورا انجام می‌شود و نتیجه پس از تصویب در دو شورا، مبنای همکاری و تعامل قرار می­گیرد.

ماده17ـ شورای عالی انقلاب فرهنگی درخصوص مسائل مربوط به شئون فرهنگی و علمی و آموزشی حوزه‌های علمیه، صرفاً در صورت تقاضای رسمی نهادها و مقامات ذی‌صلاح حوزه‌های علمیه از این شورا؛ ورود و نسبت به وضع مصوبه یا اتخاذ تصمیم، اقدام می‌نماید.

 

فصل سوم: ساختار شورای عالی انقلاب فرهنگی و دبیرخانه

ماده18ـ شورای عالی انقلاب فرهنگی شامل ارکان زیر است:

شورای عالی انقلاب فرهنگی

شورای معین

دبیرخانه، ستادهای راهبری و نظارت و شوراهای اقماری

ماده19ـ اعضای حقوقی محذوف از ترکیب جدید اعضای شورای عالی؛ در شوراهای تخصصی، ستادها، هیئت‌ها و کارگروه­های شورای عالی و یا به عنوان نماینده شورای عالی در سایر شوراها و دستگاه‌ها؛ ابقاء می‌شوند.

ماده20ـ دستورجلسات شورای عالی

دبیر شورا با موافقت رئیس شورا و بهره­گیری از نتایج بررسی­های ستادهای راهبری و نظارت و شوراهای اقماری در زمینه اولویت­های فرهنگی و علمی و نیازهای فوری دستگاه­ها، دستور جلسات شورا را تعیین و تدوین می­نماید.

تبصره ـ اعضای شورای عالی می‌توانند بررسی مسأله یا موضوعات حائز اولویت یا فوریت را جهت قرار گرفتن در دستور همان جلسه شورای عالی یا شورای معین پیشنهاد دهند. در صورت کسب نصاب رأی حداقل یک سوم کل اعضاء؛ آن موضوع در همان جلسه در دستور بررسی قرار خواهد گرفت.

ماده21ـ ستادهای راهبری و نظارت در حوزه‌های «فرهنگی و اجتماعی»، «خانواده و زنان»، «علم، فناوری و نوآوری» و «تعلیم و تربیت» زیر نظر دبیر شورا تشکیل می‌شود و ساختار اجرایی آن در دبیرخانه شورای ‌عالی تمهید می‌شود.

ماده22ـ ستاد راهبری و نظارت خانواده و زنان؛ به عنوان جایگاه ویژه تصمیم­سازی و راهبری نظام‌مند امور خانواده و زنان با عضویت اعضای حقیقی منتخب شورای عالی، بانوان عضو شورای عالی، معاونان ذی­ربط از قوای سه گانه و سایر دستگاه­های مرتبط و نمایندگانی از نخبگان و نهادهای مردمی تشکیل می‌شود و مأموریت و شرح وظایف آن حداکثر ظرف سه ماه آماده و به تصویب شورای عالی می‌رسد.

ماده23ـ دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی، به عنوان مسئول اجرای سند تحول، موظف است اقدامات ذیل را تا حصول نتیجه پیگیری کند:

1ـ23ـ بازنگری و تدوین آیین­نامه داخلی شورای عالی انقلاب فرهنگی و مصوبه وظایف و ارکان دبیرخانه، تدوین شرح وظایف و ترکیب شورای معین، ستادهای راهبری و نظارت و شوراهای اقماری و تعیین نسبت و ارتباط بین آنها، ظرف مدت سه ماه و تصویب آن در شورای عالی

2ـ23ـ باز طراحی ساختار دبیرخانه مبتنی بر مفاد سند تحول و با تأکید بر تقویت رصد و پایش، نظارت و ارزیابی، چابک­سازی، گفتمان­سازی و تعامل با شبکه­های نخبگانی ظرف مدت سه ماه

3ـ23ـ تدوین برنامه‌ تحول و آیین­نامه­های لازم برای اجرای سند تحول شورای عالی انقلاب فرهنگی و گزارش عملکرد و نتایج به‌صورت فصلی به شورای عالی انقلاب فرهنگی و یا شورای معین

ماده24ـ این سند در یک مقدمه، سه فصل و 24 ماده و یک تبصره در جلسات 849، 850، 851، 852، 853، 858، 859، 860، 861، 862 مورخ 1400/09/02، 1400/09/09، 1400/09/23، 1400/10/07، 1400/10/14، 1400/12/24، 1401/01/23، 1401/02/06، 1401/02/20 و 1401/03/03 شورای عالی انقلاب فرهنگی به تصویب رسید و از تاریخ ابلاغ؛ لازم‌الاجرا می‌باشد.

رئیس جمهور و رئیس شورای عالی انقلاب فرهنگی ـ سیدابراهیم رئیسی

 


1. حسابرسی فرهنگی به عنوان یکی از مهم ترین راهکارهای حکمرانی جدید است که برای ارزیابی میدانی و اثرسنجی میزان تحقق اهداف و مقاصد غایی سیاست‌گذاری فرهنگی به کار گرفته می­شود.

دریافت نسخه ابلاغیdownlod

ارسال دیدگاه ها

پیغام شما با موفقیت ارسال شد
کاراکترهای باقی مانده : ( 1000) حرف