رأی شماره 1470 هیأت عمومی دیوان عدالت اداری با موضوع ابطال جزء (الف) از بند 7 قسمت 2ـ 01ـ 19 مجموعه مقررات اداری و استخدامی کارمندان شرکت ملی نفت ایران

تاریخ دادنامه : 1400/6/9      شماره دادنامه: 1470      شماره پرونده : 9802313

مرجع رسیدگی: هیأت عمومی دیوان عدالت اداری

شاکی : آقای افشین ترک چریک

موضوع شکایت و خواسته : ابطال جزء (الف) از بند 7 قسمت 2ـ 01ـ 19 مجموعه مقررات اداری و استخدامی کارمندان شرکت ملی نفت ایران

گردش‌کار : شاکی به موجب دادخواستی ابطال جزء (الف) از بند 7 قسمت 2ـ 01ـ 19 مجموعه مقررات اداری و استخدامی کارمندان شرکت ملی نفت ایران را خواستار شده و در جهت تبیین خواسته اعلام کرده است که:

" احتراماً اینجانب افشین ترک چریک کارمند استخدامی رسمی شرکت ملی نفتی ایران تاریخ استخدام 1371/10/5 شاغل در شرکت مجتمع گاز پارس جنوبی، از آنجا که مقررات موجود در وزارت نفت که به موجب ماده 10 قانون وظایف و اختیارات وزارت نفت با رویکرد رقابت‌پذیری و سرعت بخشیدن به بهره‌برداری از میادین مشترک و حفظ نیروی انسانی متخصص این ارگان را از الزام به رعایت قانون مدیریت خدمات کشوری با رعایت سایر قوانین و مقررات مربوطه مستثنی می‌نماید. در خصوص اینجانب سبب اجحافات و بی‌عدالتی به شرح ذیل گردیده است، مطابق با اصل 170 قانون اساسی متقاضی ابطال این قوانین و یا محدود شدن اختیارات وزارت نفت در خصوص اجرای این قانون و احقاق حقوق خویش می‌باشم.

 الف ـ به استناد سوابق موجود بنده در سیستم جامع وزارت نفت تاریخ اولین استخدام اینجانب 1371/10/5 می‌‌باشد که با در نظر گرفتن سن اینجانب در آن تاریخ (حدود 15 سال و 4 ماه)، علیرغم پرداخت حق بیمه‌اینجانب و داشتن شماره پرسنلی، سوابق معتبر از لحاظ بازنشستگی اینجانب بنا به بند (الف) از ماده 19 ـ 01ـ 2 قانون داخلی وزارت نفت تا زمان 18 سالگی اینجانب نادیده گرفته شده و حقوق اینجانب به شکل قانونی پایمال گردیده است.

ب ـ در زمان تعدیل مدرک تحصیلی لیسانس اینجانب با وجود مرتبط شناخته شدن 2 سال و 3 ماه از سوابق شغلی بنده با مدرک تحصیلی اخذ شده به واسطه اینکه برای اخذ یک رتبه بالاتر بنده 3 ماه سابقه کاری تا رسیدن به ملاک محاسبه یک رتبه شغلی، کم داشتم از اخذ یک رتبه کاری بالاتر محروم و در کمال تعجب تمام 2 سال و 3 ماه سابقه اینجانب نیز پس از تبدیل وضعیت اینجانب برای اخذ رتبه بعدی صفر در نظر گرفته شد. این در حالی بود که میزان سابقه مرتبط اینجانب با مدرک تحصیلی اخذ شده علیرغم گذشت حدد یازده سال از شاغل بودنم در صنعت نفت و مدرک تحصیلی لیسانس مهندسی شیمی صنایع گاز فقط 2 سال و 3 ماه سابقه مرتبط شناخته شد.

تمامی اقدامات فوق در راستای عمل به قوانین داخلی وزارت نفت می‌باشد که به‌موجب ماده 10 قانون وظایف و اختیارات وزارت نفت با رویکرد حفظ نیروی انسانی متخصص! در خصوص بنده اعمال و بنده و امثال اقل را در قیاس با سایر پرسنل شاغل در وزارت نفت در جایگاهی پایین‌تر از آنچه خود را شایسته آن می‌دانم قرار داده است و تحلیل قوانین فوق بنده را به این پایان می‌رساند که قوانین فوق به جای ایجاد انگیزه در اینجانب در راستای خدمت بیشتر به مملکت و وزارت متبوع خویش سعی در نادیده گرفتن حقوق حقه اینجانب و بهره‌برداری بیشتر از خدمات امثال بنده بدون پرداخت حقوق مسلم دارد که در تضاد کامل با اصول اخلاقی، انسانی و اسلامی می‌باشند. لذا استدعا دارم در راستای احقاق حقوق از دست رفته اینجانب که به واسطه قوانین داخلی وزارت نفت از اینجانب سلب گردیده است و در راستای عمل به اصل 170 قانون اساسی، قوانین داخلی فعلی ابطال و یا هرگونه همکاری لازم جهت جبران سوابق و ترفیعات از دست رفته با اینجانب صورت گیرد. از عنایت آن مقام به رفع دغدغه‌های خویش کمال امتنان و سپاسگذاری را دارم. "

متن مقرره مورد اعتراض به شرح زیر است:

" 7 ـ بازنشستگی، از کارافتادگی و خاتمه خدمت:

بازنشستگی، از کارافتادگی و خاتمه خدمت کارمندان تبدیل وضعیت یافته هماهنگ با مقررات بازنشستگی و خاتمه خدمت کارمندان شرکت ملی نفت ایران می‌باشد.

 الف ـ حداقل سن عضویت در صندوق بازنشستگی شرکت ملی نفت ایران 18 سال تمام می‌باشد، لذا سوابق خدمت کمتر از 18 سالگی کارگرانی که تبدیل وضعیت می‌یابند اعم از اینکه بابت آن حق بیمه پرداخت نموده یا ننموده باشند، قابل احتساب و معتبر از لحاظ بازنشستگی نخواهد بود. "

در پاسخ به شکایت مذکور، رئیس امور حقوقی شرکت ملی گاز ایران و مدیر امور حقوقی شرکت ملی نفت ایران به موجب لوایح شماره گ.الف ح.107295 ـ 1398/8/18 و ح/359736 ـ 1398/8/13 به طور خلاصه و اجمالاً توضیح داده‌اند که:

" 1ـ کارکنان صنعت نفت، تابع مقررات اداری و استخدامی خاصّ خود می‌باشند. آرای وحدت‌رویه شماره 165 ـ 164 مورخ 1371/8/9 و شماره 778 ـ 1388/11/5 و شماره 69 ـ 1391/2/18 هیأت عمومی دیوان عدالت اداری با تأکید بر اعتبار قانونی قانون اساسنامه‌ی شرکت ملی نفت ایران، اختیار و صلاحیت شرکت ملی مذکور در تدوین مقررات اداری و استخدامی کارکنان را مورد تأیید قرار داده است. 2ـ مطابق با مفادّ تبصره (1) ماده (83) قانون اساسنامه شرکت ملی نفت ایران مصوب (1395)، شرکت در غیرمواردی مانند قوانین و مقرراتی که نام شرکت در آن ذکرشده و یا به آن تصریح گردیده یا مقرر شده است آن قانون یا مقرره شامل دستگاه‌های اجرایی است که شمول قانون یا مقرره بر آنها مستلزم تصریح یا ذکر نام است و مواردی که در این اساسنامه تابع قوانین و مقررات مربوط قرار داده شده است، در سایر موارد از شمول قوانین و مقررات عمومی مربوط به دستگاه‌های اجرایی و شرکت‌های دولتی مستثنی است. 3ـ براساس بند (13) ماده (33) قانون اساسنامه مذکور، «تهیه و تدوین کلیه ضوابط و مقررات اداری، استخدامی، بیمه، بازنشستگی شرکت و پیشنهاد به مجمع عمومی جهت انجام تشریفات قانونی مطابق موادّ (10) و (14) قانون وظایف و اختیارات وزارت نفت» مصوب (1391)، برعهده هیأت‌مدیره شرکت ملی نفت ایران است. 4 ـ مطابق مفادّ ماده (10) قانون وظایف و اختیارات وزارت نفت مصوب (1391)، « نظام‌های اداری و استخدامی و پرداخت حقوق و مزایای آن‌ تحت عنوان «آیین‌نامه نظام‌های اداری و استخدامی کارکنان صنعت نفت» در سال 1393 به تصویب رسیده است. 5 ـ حسب مفادّ ماده (40) آیین‌نامه مذکور، تغییرات و اصلاحات بعدی مقررات، پس از تصویب در شورای اداری و استخدامی موضوع ماده (39) آیین‌نامه موصوف، مجری می‌گردد. 6 ـ با عنایت به   جزء (الف) از بند (7) قسمت (19 ـ 01ـ 2) و قسمت (1ـ 3) مجموعه مقررات، استخدام افراد در دستگاه‌های دولتی، تابع تشریفات و مقررات خاص خود بوده و امری الزامی نیست و کارکنان می‌بایست دارای شرایط عمومی، سنی، تحصیلی و سایر شرایط اختصاصی دستگاه مربوط باشند و سن (18) سال نیز منبعث از قانون استخدام کشوری بوده و در آن قانون، حداقل سنّ عضویت در صندوق بازنشستگی کشوری را هجده سال تمام ذکر کرده است . "

هیأت عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ 1400/6/9 با حضور رئیس و معاونین دیوان عدالت اداری و رؤسا و مستشاران و دادرسان شعب دیوان تشکیل شد و پس از بحث و بررسی با اکثریت آراء به شرح زیر به صدور رأی مبادرت کرده است.

 

رأی هیأت عمومی

اولاً: به موجب ماده 10 قانون وظایف و اختیارات وزارت نفت مصوب سال 1391 نظام‌های اداری و استخدامی کارکنان شرکتهای تابعه وزارت نفت شاغل در واحدهای عملیاتی و تخصصی به موجب نظام نامه‌ای است که بدون رعایت قانون مدیریت خدمات کشوری مصوب سال 1386 و با رعایت سایر قوانین مربوطه به تصویب رئیس‌جمهور می‌رسد و در این راستا آیین‌نامه نظام‌های اداری و استخدامی کارکنان صنعت نفت در سال 1393 همراه با اصلاحات بعدی تصویب شده است. ثانیاً: به موجب بند 1 ماده 6 اساسنامه صندوقهای بازنشستگی، پس‌انداز و رفاه کارکنان صنعت نفت (موضوع تصویب‌نامه شماره 97059/ت 56896 هـ ـ 1398/8/1 هیأت وزیران) کلّیه کارکنان شاغل شرکتهای تابعه وزارت نفت و شرکتهای واگذار شده که کسور بازنشستگی آنان به صندوق واریز می‌شود از اعضای صندوق مذکور خواهند بود و ثالثاً: مستفاد از مواد 79 و 80 قانون کار مصوب سال 1369 این است که هرچند به کار گماردن افراد کمتر از 15 سال تمام ممنوع است، لکن در مواردی که تأمین نیروی انسانی براساس قانون کار صورت پذیرد، می‌توان اشخاص را در سنین 15 تا 18 سال به کار گرفت و در این صورت کارفرما می‌بایست حق بیمه و کسور بازنشستگی را به صندوق ذیربط پرداخت نماید و دریافت کسر کسور بازنشستگی در اساسنامه صندوق بازنشستگی صنعت نفت به سن مشخصی مقید نشده است، بنا به مراتب فوق و با توجه به فقدان مبنای قانونی برای عدم احتساب سابقه خدمت قابل قبول کارگری پیش از 18 سالگی در صندوق بازنشستگی که حق بیمه و کسور بازنشستگی آن پرداخت شده است، اطلاق جزء (الف) از بند (7) قسمت 2ـ 19ـ 01 مقرره مورد شکایت در مواردی که شخص طبق قانون کار به کارگیری شده و قبل از سن 18 سالگی حق بیمه پرداخت کرده است، خلاف قانون و خارج از حدود اختیار است و مستند به بند 1 ماده 12 و ماده 88 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال 1392 ابطال می‌شود.

رئیس هیأت عمومی دیوان عدالت اداری ـ حکمتعلی مظفری

ارسال دیدگاه ها

پیغام شما با موفقیت ارسال شد
کاراکترهای باقی مانده : ( 1000) حرف

اخبار مرتبط