رأی شماره 1174 هیأت عمومی دیوان عدالت اداری با موضوع ابطال تبصره 1 ماده 11 آئین‌نامه تکمیلی برگزاری دوره‌های دکترای داخل مصوب شورای تحصیلات تکمیلی دانشگاه صنعتی سهند (سال 1391)

تاریخ دادنامه: 1400/4/8    شماره دادنامه: 1174   شماره پرونده: 9902263

مرجع رسیدگی: هیأت عمومی دیوان عدالت اداری

شاکی : خانم طاهره حقی

موضوع شکایت و خواسته : ابطال تبصره 1 ماده 11 آیین‌نامه تکمیلی برگزاری دوره‌های دکترای داخل مصوب شورای تحصیلات تکمیلی دانشگاه صنعتی سهند (سال 1391)

گردش کار : شاکی به موجب دادخواستی ابطال تبصره 1 ماده 11 آیین‌نامه تکمیلی برگزاری دوره‌های دکترای داخل مصوب شورای تحصیلات تکمیلی دانشگاه صنعتی سهند (سال 1391) را خواستار شده و در جهت تبیین خواسته اعلام کرده است که:

  " به استحضار می‌رساند اینجانب ورودی مهر سال 1392 مقطع دکتری رشته ریاضی کاربردی دانشگاه صنعتی سهند تبریز می‌باشم که علی‌رغم تلاش برای به پایان رساندن به‌موقع در سنوات مجاز (10 سال تحصیلی) متأسفانه در نیمسال 94 موفق به دفاع از رساله دکتری خود شدم که دلیل آن نیز آیین‌نامه مشقت بار دانشگاه متبوع که بر خلاف آیین‌نامه دوره دکترا (Ph.D) مصوب 1389/8/8 شورای برنامه‌ریزی آموزش عالی که شرط فراغت از تحصیل را چاپ یک مقاله علمی پژوهشی می‌داند، این دانشگاه شرط دفاع را چاپ دو مقاله (یک jcR  و یک علمی پژوهشی) قرار داده است. علیهذا به دلیل طولانی بودن پروسه داوری مقالات و سایر مشکلات و نرسیدن گواهی پذیرش مقاله موفق به دفاع در زمان مقرر نشدم. اما دانشگاه صنعتی سهند در یک تصمیم ناعادلانه بر خلاف اصل 30 قانون اساسی و رویه دیگر دانشگاه‌های کشور، دانشجویان خود را در صورت طی شدن سنوات مجاز جریمه نموده و فارغ‌التحصیلی ایشان را منوط به پرداخت جریمه آن هم به صورت نقدی می‌داند. اکنون با توجه به اینکه روند داوری مقالات معمولاً فرایندی زمان بر است و مقاله اینجانب و برخی دیگر از دانشجویان بعد از طی زمان‌‌های طولانی و بعضاً 2 تا 3 ساله مورد پذیرش گرفته و اینکه وقوع چنین امری خارج از اراده اینجانب بوده و با ماهیت تحصیل در دوره روزانه دارای تعارض است از این رو ابطال آیین‌نامه موصوف را به دلیل مغایرت با قوانین و مقررات خواستارم. "

متن مقرره مورد شکایت به شرح زیر است:

" آیین‌نامه تکمیلی برگزاری دوره‌های دکترای داخل مصوب شورای تحصیلات تکمیلی دانشگاه صنعتی سهند (سال 1391)

 هـ) مدت مجاز تحصیل:

ماده 11ـ مدت مجاز تحصیل در دوره دکتری حداقل 3/5 سال و حداکثر 4/5 سال می‌باشد که در صورت ارائه گزارش پیشرفت تحصیلی مطلوب و دلایل مستند مورد تأیید شورای تحصیلات تکمیلی دانشکده و داشتن پذیرش حداقل یک مقاله در مجلات معتبر نمایه شده ملی و یا بین‌المللی و حضور مکفی دانشجو طی دوران تحصیل در دانشگاه می‌تواند حداکثر تا یک نیمسال دیگر توسط شورای تحصیلات تکمیلی دانشگاه تمدید گردد.

 تبصره 1: برای دانشجویانی که موفق نشوند در مهلت حداکثر 5 ساله دوره دکتری را به پایان برسانند، موارد به کمیسیون موارد خاص دانشگاه ارجاع داده می‌شود. طبق مصوبه هیئت امنای دانشگاه نیز از دانشجویانی که نتوانند در موعد 5 سال دوره دکتری را به اتمام برسانند، شهریه براساس نرخ مصوب دانشگاه اخذ خواهد شد. "

  در پاسخ به شکایت مذکور رئیس دانشگاه صنعتی سهند به موجب لایحه شماره 27090 ـ 1399/12/16 توضیح داده است که:

" در خصوص ابطال مصوبه شورای تحصیلات تکمیلی دانشگاه برای اخذ جریمه سنوات مازاد دانشجویان دکتری به استحضار می‌رساند مطابق ماده 8 آیین‌نامه دوره دکتری مصوب 1389/8/8 وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، دانشجویان دکتری به شرط کفایت دستاوردهای علمی رساله (چاپ حداقل یک مقاله در مجلات علمی پژوهشی دارای نمایه معتبر بین‌المللی) می‌تواند از رساله خود دفاع کند. در تبصره 2 همین ماده تصریح شده است که احراز شرایط کفایت دستاوردهای علمی رساله تابع دستورالعمل مصوب شورای مؤسسه می‌باشد که این مورد در دانشگاه صنعتی سهند برای دانشجویان دکتری با ارائه یک مقاله نمایه شده در jcR  و یک مقاله علمی پژوهشی معتبر محقق می‌گردد. لذا درخواست دانشجو برای دفاع از راسله با صرفاً یک مقاله علمی پژوهشی نمایه شده در پایگاهی به غیراز پایگاه استنادی jcR ، شرایط مصوب دانشگاه را برآورده نمی‌کند. حال باتوجه به اینکه دانشجوی مذکور تا پایان نیمسال 10 هیچ کدام از شرایط فوق را احراز نکرده و همچنین اخذ جریمه برای سنوات مازاد دانشجویان دکتری (برای سنوات بعد از نیمسال10) مطابق مصوبه هیئت امنای دانشگاه می‌باشد بنابراین درخواست دانشجو قابل استماع نبوده و رد شکایت استدعا می‌شود. "

هیأت عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ 1400/4/8 با حضور رئیس و معاونین دیوان عدالت اداری و رؤسا و مستشاران و دادرسان شعب دیوان تشکیل شد و پس از بحث و بررسی با اکثریت آراء به شرح زیر به صدور رأی مبادرت کرده است.

 

رأی هیأت عمومی

براساس بند «ب» ماده 20 قانون برنامه پنجساله پنجم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران مصوب سال 1389 و ماده 1 قانون احکام دائمی برنامه‌های توسعه کشور مصوب سال 1395 و مفاد آرای صادره از هیأت عمومی دیوان عدالت اداری از جمله دادنامه‌های شماره 945 ـ 1396/9/28 و 308 ـ 1398/3/7 این هیأت، تعیین شهریه برای سنوات مازاد تحصیلی از مصادیق امور مالی بوده و تعیین آن در صلاحیت هیأتهای امنای دانشگاهها و مراکز آموزش عالی است. نظر به اینکه شورای تحصیلات تکمیلی دانشگاه صنعتی سهند بدون برخورداری از صلاحیت مقرر قانونی و در قالب تبصره 1 ماده 11 آیین‌نامه تکمیلی برگزاری دوره‌های دکترای داخل (سال 1391) نسبت به اخذ شهریه از دانشجویانی که نتوانند در موعد 5 سال دوره دکتری را به اتمام برسانند، اتّخاذ تصمیم نموده است، بنابراین وضع مقرره مذکور خارج از حدود اختیار شورای تحصیلات تکمیلی دانشگاه صنعتی سهند بوده و مستند به بند 1 ماده 12 و ماده 88 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال 1392 ابطال می‌شود.

رئیس هیأت عمومی دیوان عدالت اداری ـ محمد مصدق

ارسال دیدگاه ها

پیغام شما با موفقیت ارسال شد
کاراکترهای باقی مانده : ( 1000) حرف

اخبار مرتبط